İstakoz Yetiştiriciliği hakkında genel bilgiler

Sularımızda Karadeniz haricinde tüm Akdeniz'de bulunmaktadır. Fakat son yıllarda ülkemiz denizlerinde ki avcılığı oldukça azalmıştır. Doğu Atlantik'te özellikle La-forten Adaları'ndan Fas'a kadar oldukça yaygındır. 60 m.ye kadar olan derinliklerde ve littoral kayalıkların bulunduğu yerlerde yayılım gösterirler. Doğada avcılığı özel kafeslerle veya ağlarla yapılmaktadır.

ÜREME BİYOLOJİSİ

Istakozlar cinsi olgunluğa 4-6 yaşlarında erişirler. Istakozların çiftleşmesi yaz aylarında, dişinin kabuk değiştirme periyodu döneminde meydana gelir. Çiftleşme genellikle kabuk değiştirmeden 48 saat sonra olursa da 12. güne kadar çiftleşmenin olabildiği kaydedilmiştir. Çiftleşmedeki başarı erkek ve dişinin büyüklüğündeki dengeye bağlıdır. Büyüklük farkı çiftleşme şansını azaltır veya ortadan kaldırır.

Yetiştiriciler laboratuar koşullarında deneme için yaptıkları üretim çalışmalarında bu süreyi 11 aya kadar indirebilmişlerdir. Kuluçka döneminde yumurtalar siyahtan yeşil veya kahverengiye doğru dönüşüm gösterirler. Yumurta açılımları 4-9 °C gibi düşük sıcaklıkta meydana gelebilirse de genellikle ilkbahar ve yaz aylarındaki 15-20°C'de açılmalar meydana gelir. İlk kabuk değiştirme yeni yumurtadan çıkmış ve mysis dönemini geçirmekte olan larvalarda hemen meydana gelir. Yavrular Istakoz halini alıncaya kadar birkaç kez kabuk değiştirirler. Bireyler bu durumda yüzebilirler ve gıda olarak plankton tüketirler. Canlılar bentik bölgeye su sıcaklığına bağlı olarak 9-33 günde ulaşırlar.

Resim: Ülkemizde böcek tabir edilen ve kıskacı bulunmayan bazı türlerin yetiştiriciliği üzerinde yapılan çalışmalardan olumlu sonuçlar alındığı kaydedilmektedir. Resimde suyun istenilen kalitede tutulmasını sağlayan düzenekler gözlenmektedir.

Kuluçkalama:

Larva Yetiştiriciliği:

Juvenil (Genç Bireyler) Yetiştiriciliği:

Tam Kontrollü Yetiştiricilik.

Çeşitli ülkelerde yumurtadan itibaren pazar ağırlığına kadar yetiştirme çalışmaları denenmektedir. ABD'de 15x15 cm.lik özel olarak yapılmış bölmelerde 10 senede 15.4 cm. uzunluğa ulaşılmış ve 8 kg. taze yemle 1kg.lık ıstakozlar elde edildiği bildirilmiştir. Fakat geçen 10 yıllık gelişme dönemi dikkate alındığında pozitif açıdan pek uygulanabilir bir çalışma olduğunu kabul etmek zordur. Yalnız devamlı olarak ısıtılmış su (22°C) kullanılarak veya sıcak sulardan yararlanılarak 2-3 yılda pazar ağırlığı olarak kabul edilebilecek 450 gr. ağırlığa ulaşması da mümkün kılınmıştır. Batı Almanya'da kafeslerde yetiştiricilik konusunda daha başarılı sonuçlara ulaşılmış ise de uygulanabilir bir sonuca erişilememiştir. Diğer balık türleri gibi pelet yemlerle beslendiği taktirde daha ekonomik olarak yetiştiriciliğin düşünülebildiği belirtilmektedir.

Suyun Kalitesi

İstakozlarda Kanibalizmin Önlenmesi:

Istakozların Kabuk Değiştirmeleri

NORVEÇTE YAPILAN SON ÇALIŞMALAR

Yapılan son çalışmalara göre Avrupa ıstakozu yetiştiriciliğinin yumurta aşamasından pazarlık boya kadar mümkün olabileceği bildirilmiştir.

Resim: Norveç’de kapalı devre istakoz yetiştiren bir tesis.

KAYA ISTAKOZU

Yeni Zelanda kıyılarında yaşayan ve İngilizcesi Rock Lobster olanak bilinen (Jasus edwardsii, Sagmariasus verreauxi) türü üzerinde yapılan yetiştiricilik çalışmalarında oldukça başarılı uygulama sonuçları elde edilmektedir.

Yukarıdaki konularda daha fazla bilgi için

Prof. Dr Atilla ALPBAZ'IN

SU ÜRÜNLERİ YETİŞTİRİCİLİĞİ KİTABI

Her su ürünleri fakültesi Öğrencisinin
Her su ürünleri Mühendisinin
Su ürünleri yetiştiriciliğine ilgi duyanların
Su ürünleri yetiştiricilerinin
VE Su Ürünleri meslek lisesi Öğrencilerinin
SAHİP OLMASI GEREKTİKLERİ genel BİR KİTAP.
Tümüyle renkli 600 sayfa.

Su Ürünleri Fakülteleri ve Su Ürünleri Meslek Yüksek Okulları İle Su Ürünleri Liseleri öğrencilerinin toplu alımlarında iskonto uygulanır.